Hoe word ik een professionele slaper

Waarom goed slapen één van de belangrijkste dingen is die je voor je lichaam kunt doen

Veel mensen zien slaap als iets passiefs: je dag is voorbij, je gaat “uit”, en morgen begint alles opnieuw.
Maar slaap is geen pauze van het leven. Slaap is actief herstel.

Net als bewegen, voeding en omgaan met stress bepaalt slaap hoe fit, helder en veerkrachtig je je voelt. Toch heeft ongeveer 1 op de 6 Nederlanders last van slecht slapen. Tijd dus om slaap serieuzer te nemen, en ernaar te kijken zoals topsporters dat doen.

Wat gebeurt er eigenlijk tijdens je slaap?

Tijdens de slaap schakelt je lichaam niet uit, maar juist over op onderhoud:

• Spieren herstellen

• Je immuunsysteem wordt versterkt

• Je hersenen verwerken prikkels en emoties

• hormonen worden opnieuw in balans gebracht

• Zonder goede slaap raak je letterlijk achter op herstel.

Volwassenen hebben gemiddeld 6 tot 9 uur slaap nodig. Maar belangrijker dan het exacte aantal uren is hoe herstellend je slaap is.

Wat is goede slaap?

Goede slaap bestaat uit twee onderdelen:

1. Voldoende slaap (kwantiteit)

·         Je geeft je lichaam genoeg tijd om te herstellen.

2. Herstel­slaap (kwaliteit)

• Je slaapt diep genoeg en zonder veel onderbrekingen.

• Je slaapkwaliteit is goed als:

• je binnen 30 minuten in slaap valt

• je ’s nachts maximaal één keer wakker wordt

• je na wakker worden snel weer inslaapt

• je minstens 85% van de tijd in bed ook echt slaapt

Het gaat dus niet om “perfect slapen”, maar om rustig en efficiënt slapen.

 Waarom voel je je soms zo moe?

Je slaap bestaat uit verschillende fases, die elkaar meerdere keren per nacht afwisselen. Bij een verstoorde slaap zien we vaak:

• Minder diepe slaap

• Meer korte ontwaakmomenten

• Een zenuwstelsel dat als het ware in de “is het veilig?”-stand blijft staan

Dat betekent: je lichaam komt niet echt tot rust, zelfs al lig je lang in bed.

Wat beïnvloedt je slaap allemaal?

Slaap heeft invloed op bijna alles:

• Je energie overdag

• Concentratie en geheugen

• Spierherstel en pijnklachten

• Emoties en stressgevoeligheid

• Gewicht en stofwisseling

Langdurig slecht slapen vergroot de kans op klachten zoals:

• Chronische pijn

• Vermoeidheid

• Stemmingsproblemen

• Hart- en vaatziekten

• Diabetes type 2

Slaaptekort werkt dus door in het hele lichaam.

 Je biologische klok: slapen op het juiste moment

• Je lichaam volgt een 24-uursritme, ook wel je biologische klok genoemd. Die regelt onder andere:

• Wanneer je slaperig wordt

• Wanneer je alert bent

• De aanmaak van hormonen zoals melatonine (slaaphormoon) en cortisol (activerend hormoon)

’s Avonds hoort je lichaam zich voor te bereiden op rust. Fel licht, schermen, stress en onregelmatige tijden kunnen dit ritme flink verstoren.

Cafeïne: vermoeid maar toch “aan”

• Cafeïne blokkeert het signaal van vermoeidheid in je hersenen. Daardoor voel je je alerter, maar de slaapdruk blijft bestaan.

Belangrijk om te weten:

• Cafeïne werkt 8 tot 9 uur door

• Koffie in de middag kan je slaap ’s nachts al beïnvloeden

• Ons advies: na 14:00 uur geen cafeïne meer.

Praktische tips om beter te slapen:

1. Help je lichaam ontspannen

• Dim het licht in de avond

• Zorg voor een koele, rustige slaapkamer

• Vermijd drukke series en eindeloos scrollen

Buikademhaling (5 minuten):
Ga op je rug liggen, handen op je buik
Adem 3–4 seconden in, 6–8 seconden uit
Laat je buik bewegen, niet je borst
→ dit helpt je zenuwstelsel overschakelen naar rust

2. Zorg voor voldoende slaapduur

• Richtlijn: 7–9 uur

• Zowel te weinig als te veel slapen kan herstel verstoren

• Een powernap? Maximaal 20–30 minuten, vóór 14:00

Lig je wakker? Blijf niet vechten tegen de slaap. Sta even op, doe iets rustigs, en probeer het later opnieuw.

3. Houd vaste tijden aan

• Ga elke dag rond dezelfde tijd naar bed en sta rond dezelfde tijd op

• Maximaal 1 uur verschil, ook in het weekend

• Dit helpt je hormonale balans en maakt inslapen makkelijker.

Leefstijl speelt ook mee

• Vitamine D: een tekort wordt vaak gezien bij slaapproblemen

• Magnesium: kan helpen bij ontspanning

• Regelmatig bewegen helpt je biologische klok

• Onregelmatige diensten vragen extra aandacht voor herstel

Een belangrijke geruststelling

• Praat jezelf geen slaapprobleem aan.

• Een slechte nacht kan geen kwaad

• Variatie in slaap is normaal

• Iedereen kan (weer) een goede slaper worden

• Stress over slaap is vaak schadelijker dan de slechte nacht zelf.

Slaap en fysiotherapie

In de fysiotherapie zien we vaak dat slaap en klachten elkaar beïnvloeden. Daarom letten we onder andere op:

• Langdurige slaapproblemen

• Slaapapneu

• Rusteloze benen

• Pijn die ’s nachts verergert

• Slaap hoort bij herstel, net als bewegen.

De kern in het kort

• 1 op de 6 mensen slaapt slecht

• Slaap beïnvloedt pijn, herstel, energie en emoties

• Een gezond dag-nachtritme is cruciaal

• Slaap is trainbaar

Slapen is topsport.
En net als bij topsport geldt:
herstel bepaalt je prestaties.

Bij BeYou geloven we dat herstel de basis is van alles wat beweegt.
Wie leert slapen als een professional, presteert beter als mens.

Wil je hier hulp bij? Bespreek slaap gerust tijdens je behandeling, je lichaam zal je dankbaar zijn.